Veel zorgorganisaties denken dat het niet meer kan. Dat een zzp’er inhuren in de zorg inmiddels te riskant is geworden. Maar dat klopt niet — en het is een misvatting die de sector duur komt te staan.

In de zorg waren in 2025 significant minder zelfstandigen actief dan het jaar ervoor. Niet omdat samenwerking onmogelijk is geworden, maar omdat zorgorganisaties uit angst stoppen met inhuur — terwijl die angst in veel gevallen volledig ongegrond is.

De realiteit is eenvoudig: een zzp’er inhuren in de zorg mag gewoon — mits je het correct inricht. In dit artikel lees je precies hoe je dat doet in 2026, stap voor stap, zonder juridische valkuilen.

Wat verandert er bij zzp’er inhuren in de zorg in 2026?

Voordat we naar het stappenplan gaan, is het belangrijk de actuele stand van zaken te kennen. Want er heerst veel verwarring over wat de Belastingdienst nu precies doet en niet doet.

De Belastingdienst legt ook in 2026 geen verzuimboetes op aan opdrachtgevers die schijnzelfstandigen inhuren. Handhaving blijft wél mogelijk — ook met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025.

Dat klinkt geruststellend, maar er is een belangrijke nuance: nieuw in 2026 is dat er wél een vergrijpboete kan worden opgelegd bij aantoonbare kwaadwillendheid — met een bedrag tussen 10% en 100% van de naheffing.

Wat betekent dit voor jou als zorgorganisatie?

• Goed-trouw handelen wordt beschermd
• Bewust misbruik wordt wél bestraft
• Bij een vermoeden van schijnzelfstandigheid start de Belastingdienst met een bedrijfsbezoek — bedoeld om de situatie te bekijken en uitleg te geven
• Na zo’n bezoek kan een waarschuwing volgen — maar een boekenonderzoek blijft altijd mogelijk

De conclusie is helder: de ruimte om een zzp’er inhuren in de zorg is er nog steeds — maar de lat ligt hoger. Organisaties die hun inhuurproces professioneel inrichten, hebben weinig te vrezen.

De 6 grootste fouten bij zzp’er inhuren in de zorg

Voordat we de juiste aanpak bespreken, is het nuttig te weten waar het nu misgaat. Bij zowel opdrachtgevers als zzp’ers zijn er structurele verbeterpunten.

Fouten die zorgorganisaties maken:

• Zzp’ers behandelen als werknemers — instructies geven over hoe ze moeten werken
• Zelfstandigen inplannen in vaste roosters zonder onderscheid met eigen personeel
• Niet vragen naar het kwaliteitssysteem van de zzp’er
• Aansprakelijkheid voor schijnzelfstandigheid doorschuiven naar een broker, zonder eigen controle
• Geen beheersingssysteem opzetten voor de inhuur van zelfstandigen

Fouten die zzp’ers zelf maken:

• Te lang bij dezelfde opdrachtgever blijven werken — soms jarenlang op dezelfde afdeling
• Gebruik maken van materialen van de instelling zonder eigen middelen in te zetten
• Geen eigen kwaliteitssysteem hebben conform de Wkkgz
• Niet actief meerdere opdrachtgevers onderhouden

Het complete stappenplan: zzp’er inhuren in de zorg in 2026

Stap 1 — Beoordeel de arbeidsrelatie eerlijk en grondig

De eerste en belangrijkste stap bij zzp’er inhuren in de zorg: stel jezelf de vraag of de beoogde samenwerking écht past bij zelfstandigheid. De beoordeling van schijnzelfstandigheid is altijd maatwerk. Geen modelovereenkomst, webmodule of vooroverleg biedt volledige zekerheid — de feitelijke uitvoering blijft altijd doorslaggevend.

Gebruik de Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie van de Belastingdienst als startpunt. Dit geeft een eerste indicatie — maar de dagelijkse praktijk beslist.

Stel jezelf deze vragen:

• Kan de zzp’er de opdracht zelfstandig uitvoeren, zonder directe instructies?
• Is er sprake van een afgebakend project met een duidelijk resultaat?
• Heeft de zzp’er meerdere andere opdrachtgevers?
• Loopt de zzp’er eigen financieel risico?

Stap 2 — Controleer het kwaliteitssysteem van de zzp’er

Dit is de meest onderschatte stap bij zzp’er inhuren in de zorg — en tegelijk de meest onderscheidende. De zelfstandige moet voldoen aan de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz).

Een professioneel kwaliteitshandboek bevat minimaal:

• Eigen specialisaties en doelgroepen
• Klachtenregeling en aansluiting bij een erkende geschilleninstantie
• Procedure meldplicht calamiteiten en geweld
• AVG-basisdocumentatie en privacybeleid
• Scholings- en deskundigheidsbeleid
• Actueel cv en geldige VOG

Vraag hier altijd actief naar. Een zzp’er die dit niet kan overleggen, is simpelweg nog niet klaar voor een correcte samenwerking.

Stap 3 — Stel een waterdichte overeenkomst van opdracht op

Gebruik geen verouderde contracten. Een overeenkomst van opdracht voor zzp’er inhuren in de zorg moet in 2026 aan specifieke eisen voldoen:

• Maximale opdrachtduur van 6 maanden, zonder automatische verlenging
• Duidelijk omschreven projectresultaat en afgebakend doel
• Geen gezagsverhouding — de zzp’er bepaalt zelf de wijze van uitvoering
• Vastgelegde afspraken over wanprestatie en gevolgen
• Tarief inclusief reiskosten, aansprakelijkheidsverzekering en ORT

Verschillende opdrachtgevers denken goed te zitten door aansprakelijkheid door te schuiven naar een broker. Maar die beoordeling gebeurt lang niet altijd op voldoende niveau — en de zorginstelling blijft zelf verantwoordelijk.

Stap 4 — Bouw een professioneel beheersingssysteem op

Om compliant te zijn bij zzp’er inhuren in de zorg, is een professioneel beheersingskader onmisbaar. Het is een van de eerste zaken waar de Belastingdienst naar kijkt bij een controle.

Elementen van een goed beheersingssysteem:

• KvK-uittreksel en kopie ID-bewijs van de zzp’er
• Bewijs van meerdere opdrachtgevers (omzetverdeling)
• Verklaring betalingsgedrag
• Dossieropbouw rond tariefonderhandeling en aansprakelijkstellingen
• Periodieke toetsing van de arbeidsrelatie — minimaal jaarlijks

Stap 5 — Zorg voor feitelijke zelfstandigheid in de praktijk

Een contract is niets waard als de dagelijkse praktijk schijnzelfstandigheid vertoont. Zorg ervoor dat de zzp’er ook in de uitvoering écht zelfstandig opereert:

• Geen diensten inplannen — de zzp’er bepaalt beschikbaarheid zelf
• Geen deelname aan regulier teamoverleg en functioneringsgesprekken
• Geen gebruik van instellingsmaterialen zonder aparte afspraak
• Overleg over cliëntenzorg alleen in het kader van goede zorgverlening — niet als werkoverleg

Stap 6 — Documenteer alles en toets periodiek

Zzp’er inhuren in de zorg vereist een levend dossier — niet een eenmalig ingevuld formulier dat in een la verdwijnt. Evalueer elke samenwerking na afloop en gebruik die inzichten bij toekomstige inhuur. Actief vastleggen en periodiek toetsen is de beste bescherming tegen handhavingsrisico’s.

Waarom zorgorganisaties toch nog terughoudend blijven

Ondanks alle mogelijkheden blijven veel zorginstellingen huiverig. De angst voor naheffingen, de complexiteit van regelgeving en negatieve beeldvorming spelen hierin een grote rol. Maar die terughoudendheid heeft ook een keerzijde: zorgorganisaties die weigeren een zzp’er inhuren in de zorg, kampen vaker met roostertekorten en capaciteitsproblemen.

Zzp’ers in de zorg: de echte reden van weerstand Lees onze diepte-analyse over waarom organisaties terughoudend blijven — en wat dit écht betekent.

Hoe BijOranje helpt bij correct inhuren in 2026

Bij BijOranje begrijpen we dat zorgorganisaties niet zitten te wachten op juridisch jargon — ze willen gewoon goede zorg leveren met de juiste mensen. Daarom ondersteunen wij bij het vinden van zelfstandige zorgprofessionals die aantoonbaar voldoen aan alle vereisten: eigen kwaliteitssysteem, meerdere opdrachtgevers en een professioneel ondernemersdossier.

Zzp’er inhuren in de zorg hoeft geen risico te zijn. Met de juiste partner aan je zijde is het een slimme, flexibele oplossing.

Klaar om zzp’ers correct in te huren in de zorg? BijOranje koppelt zorgorganisaties aan gecertificeerde, compliant werkende zelfstandige zorgprofessionals. Geen gedoe, geen risico — gewoon goede zorg. Neem contact op met BijOranje →

Veelgestelde vragen over zzp’er inhuren in de zorg

Mag je in 2026 nog een zzp’er inhuren in de zorg?

Ja, absoluut. Zzp’er inhuren in de zorg is in 2026 volledig toegestaan — mits de arbeidsrelatie correct is ingericht. De Belastingdienst handhaaft op schijnzelfstandigheid, niet op legitieme zzp-samenwerking. Wie het goed organiseert, heeft niets te vrezen.

Wat zijn de risico’s bij foutieve inhuur van een zzp’er in de zorg?

Bij geconstateerde schijnzelfstandigheid kan de Belastingdienst naheffingen loonbelasting opleggen met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025. Bij bewuste overtredingen is een vergrijpboete van 10% tot 100% van de naheffing mogelijk. Daarnaast kan de zzp’er zelf een arbeidsrechtelijke procedure starten voor werknemersrechten.

Hoe lang mag een zzp’er in de zorg voor dezelfde opdrachtgever werken?

Als richtlijn geldt een maximale opdrachtduur van 6 maanden zonder automatische verlenging. Langere samenwerkingen zijn mogelijk maar vragen om extra zorgvuldige onderbouwing van zelfstandigheid — bewijs van andere opdrachtgevers, eigen kwaliteitssysteem en projectmatige afbakening.

Wat is het verschil tussen schijnzelfstandigheid en legitiem zzp’er inhuren in de zorg?

Het verschil zit in de feitelijke uitvoering. Schijnzelfstandigheid is aanwezig als de zzp’er werkt onder gezag, vaste tijden draait en exclusief voor één opdrachtgever werkt. Legitiem zzp-werk kenmerkt zich door autonomie, eigen kwaliteitssysteem, meerdere opdrachtgevers en eigen tariefbepaling.

Heeft BijOranje zzp’ers in de zorg die voldoen aan alle compliance-eisen?

Ja. BijOranje werkt uitsluitend met zelfstandige zorgprofessionals die aantoonbaar voldoen aan de vereisten van de Wkkgz, een eigen kwaliteitshandboek hebben en actief meerdere opdrachtgevers bedienen. Zo minimaliseer jij als zorgorganisatie het risico en maximaliseer je de flexibiliteit.